⚡🧲🔌🌐
Цахилгаан орон ба Соронзон орон
Кулоны хууль, Гауссын теорем, Фарадейн индукц, Максвеллийн тэгшитгэлүүд.
⚡ Цахилгаан орон
Кулон: F=kq₁q₂/r²
Орны хүч: E=F/q=kQ/r²
Потенциал: φ=kQ/r
Конденсатор: C=Q/U
🧲 Соронзон орон
Лоренц: F=qv×B
Ампер: F=IL×B
Индукц: ε=−dΦ/dt
Ороолтын соронзон
🔌 Цахилгаан хэлхээ
Омын хууль: U=IR
Кирхофын хуулиуд
Гүйдлийн чадал: P=UI
Трансформатор
⚡ Цахилгаан орон
Цэнэгтэй бие орчиндоо цахилгаан орон үүсгэдэг. Орны шинж чанарыг орны шугамаар дүрсэлнэ.
📐 Цахилгаан орны томьёонууд
⚡ Кулоны хууль
F = k q₁q₂ / r²
k=9×10⁹ Н·м²/Кл²
🔋 Орны хүч чадлал
E = F/q = kQ/r²
Нэгж: В/м, чиглэл: нэмэх цэнэгээс холдох
🔌 Конденсатор
C = ε₀εA / d
ε₀=8.85×10⁻¹² Ф/м; W=CU²/2
🎮 Кулоны хүчний тооцоолуур
🧲 Соронзон орон ба Индукц
Цахилгаан гүйдэл соронзон орон үүсгэнэ. Соронзон урсгалын өөрчлөлт ЦХХ үүсгэнэ.
📐 Соронзон орны хуулиуд
🧲 Лоренцийн хүч
F = q·v·B·sinα
Цэнэгтэй биеийн соронзон оронд хөдлөх хүч
⚡ Ампер хүч
F = B·I·L·sinα
Гүйдэл дамжуулагчид үйлчлэх хүч
🔄 Фарадейн индукц
ε = −ΔΦ/Δt
Φ=B·S·cosα — соронзон урсгал (Вб)
🔌 Ленцийн дүрэм
Индукцийн гүйдэл нь индукцийг үүсгэж буй урсгалын өөрчлөлтийг саармагжуулах чиглэлтэй байна.
🎮 Трансформаторын симуляц
🔌 Цахилгаан хэлхээ
Омын хууль, Кирхофын хуулиуд, цувараа ба зэрэгцээ холболт.
📐 Хэлхээний хуулиуд
⚡ Омын хууль
U = I · R
U=хүчдэл(В), I=гүйдэл(А), R=эсэргүүцэл(Ом)
📋 Кирхофын I хууль
ΣI = 0 (зангилааны)
Зангилааны урсах нийт гүйдэл тэг
🔁 Цуваа холболт
R_total = R₁+R₂+…
Нэг гүйдэл, хүчдэл хуваагдана
🔀 Зэрэгцээ холболт
1/R = 1/R₁+1/R₂
Ижил хүчдэл, гүйдэл хуваагдана
🎮 Хэлхээний тооцоолуур
📝 Цахилгаан соронзон тест
5 асуулт. 70%-иас дээш авч тэнцэ!