🏠 Эрдэм-Оюу 11-р анги · Газар зүй · Гео орон зай
🛰️
Гео орон зайн дүрслэл ба Хөгжил
Газар зүй · I-II бүлэг · 11-р анги
🎓 11-р анги
🌍🛰️📡🗺️

Гео орон зайн дүрслэл

ГМС, зайнаас тандах систем, газрын зуйн мэдээллийн систем (GIS) — орчин үеийн газар зүйн технологи.

🛰️ Зайнаас тандах
Хиймэл дагуул зургийн үндэс
Идэвхтэй (радар) ба идэвхгүй
Google Earth, Landsat хиймэл дагуул
📡 ГМС (GPS)
Дэлхийн байрлалын тогтолцоо
4+ хиймэл дагуулаас триангуляц
Навигаци, газрын зураглал
🗺️ GIS
Газарзүйн мэдээллийн систем
Давхаргаар мэдээлэл нэмнэ
Хот төлөвлөлт, байгаль хамгаалал

🛰️ Зайнаас тандах систем

Хиймэл дагуулаар Дэлхийн гадаргын зургийг авч, дүн шинжилгээ хийнэ.

📐 Зайнаас тандахын зарчим
☀️ Цацрагийн хуваарилалт
Нар → Дэлхий → Тусах/Шингэх → Хиймэл дагуул бүртгэнэ
Ус: их шингэдэг; Мөс/цас: их тусгадаг (альбедо өндөр)
🌈 Спектрийн бүс
Харагдах: RGB — газрын зурагт өнгийн зураг
Инфра улаан: ургамлын эрүүл мэнд (NDVI)
Радар: үүлэн дотуур нэвтэрнэ
📊 NDVI индекс
NDVI = (NIR − R) / (NIR + R)
-1 → +1: +0.6 дээш = эрүүл ургамалжилт

🌍 Дэлхийн хөгжлийн ялгаа

Хөгжингүй ба хөгжиж буй орнуудын ялгаа, хүний хөгжлийн индекс (HDI).

📊 Хүний хөгжлийн индекс (HDI)
HDI = (Насалгаа + Боловсрол + Орлого) / 3
0-1 хооронд. 0.8+ = маш өндөр хөгжил
🇳🇴 Норвег0.961
🇨🇳 Хятад0.768
🇲🇳 Монгол0.741
🇳🇪 Нигер0.400

🌐 Даяаршил

Даяаршил нь эдийн засгийн, соёлын, мэдээллийн интеграцийг авчирна — давуу талтай ч сөрөг талтай.

⚖️ Даяаршлийн давуу ба сөрөг тал
✅ Давуу тал
🌐 Олон улсын худалдаа нэмэгдэнэ
💡 Технологи хурдан дамжина
✈️ Аялал жуулчлал хөгжинэ
📱 Соёлын солилцоо
💼 Ажлын байр нэмэгдэнэ
⚠️ Сөрөг тал
📉 Ядуурлын тэгш бус байдал
🏭 Байгалийн нөөц хэт ашиглалт
🌍 Уур амьсгалын өөрчлөлт
🎭 Үндэсний соёл алдагдах эрсдэл
💸 Гадаадын компани ноёрхол

📝 Газар зүйн технологи тест

5 асуулт. 70%-иас дээш авч тэнцэ!